“Het Schadefonds mag zichzelf meer in de kijker spelen.”

Iva Bicanic is founding mother van het Centrum Seksueel Geweld (CSG). Sinds 2025 is zij directeur kennisontwikkeling bij het Landelijk Centrum Seksueel Geweld. Daarnaast is ze hoogleraar seksueel misbruik van kinderen aan het UMC Utrecht. Hier werkt ze ook als klinisch psycholoog. “Het Schadefonds gebruikt de resultaten van onze wetenschappelijke onderzoeken daadwerkelijk voor de verbetering van hun dienstverlening.”

Een CSG biedt professionele hulp aan iedereen die een nare seksuele ervaring heeft gehad of seksueel misbruik heeft meegemaakt, fysiek of online. Het maakt niet uit of dat kort of lang(er) geleden is gebeurd. Een CSG vormt een samenwerkingsverband tussen ziekenhuizen, GGD, GGZ, en politie. Vaak zijn ook Veilig Thuis, Slachtofferhulp Nederland en slachtofferadvocaten betrokken. Er zijn zestien locaties, verspreid over het hele land.

Emotionele ruimte

Iva: “Elk jaar zoeken ongeveer 15.000 mensen contact met een CSG, dat 24/7 bereikbaar is per chat, telefoon of mail. Financiering komt van de rijksoverheid en gemeentes. Ons landelijk Centrum Seksueel Geweld doet veel aan wetenschappelijk onderzoek om de hulp aan slachtoffers verder te verbeteren.”

De casemanagers van CSG bespreken een eventuele aanvraag bij het Schadefonds enkele weken na het misdrijf met een slachtoffer, als er wat meer emotionele ruimte is. “Dat geldt ook als het misdrijf of geweld langer geleden is, mensen moeten immers eerst vatten wat hen is overkomen. Dit proces kan jarenlang duren.” Voor praktische hulp bij het indienen van de aanvraag verwijst CSG naar Slachtofferhulp Nederland.

Onwetendheid bestrijden met onderzoek

“Het Schadefonds heeft veel interesse in onze kennis voor hun dienstverlening”, ziet Iva. Vooral wat betreft de bejegening van slachtoffers: hoe kan die beter? “Ze vroegen ons bijvoorbeeld om te kijken naar hun afwijzingsbrieven. Hoe kun je slecht nieuws door een juridisch besluit zo menselijk mogelijk brengen?

Het Schadefonds gebruikt de resultaten van onze wetenschappelijke onderzoeken daadwerkelijk voor de verbetering van hun dienstverlening. Dat vind ik een mooie vorm van kennisdeling door samenwerking.”

“Het Schadefonds gebruikt de resultaten van onze wetenschappelijke onderzoeken daadwerkelijk voor de verbetering van hun dienstverlening.”

Er is nog veel onwetendheid over seksueel misbruik en geweld in de samenleving en bij de hulpverlening. Dat heeft ook gevolgen voor de kwaliteit van de zorg. Daarom vindt ze wetenschappelijk onderzoek heel belangrijk. “Wij zitten dicht op de bron: we kunnen ons onderzoek doen met mensen die ervaringsdeskundig zijn. De resultaten van onze analyses vertalen we vervolgens naar de praktijk.”

Schaamte en schuldgevoel

Ook hier heeft het Schadefonds veel interesse in. Uit een groot onderzoek bleek bijvoorbeeld dat mensen die als kind misbruikt zijn, pas na dertien tot veertien jaar erover gaan praten. “Ze hebben tijd nodig om over hun schaamte en schuldgevoel heen te stappen.”

“Uit een groot onderzoek bleek dat mensen die als kind misbruikt zijn, pas na dertien tot veertien jaar erover gaan praten.”

Naar aanleiding van dit onderzoek reflecteert het Schadefonds op hun verjaringstermijn van tien jaar voor dit soort misdrijven. “Daar ben ik oprecht blij mee. Onze onderzoeken krijgen pas echt waarde als de resultaten ervan de praktijk bereiken.”

Bied hulp actief aan

Zijn er zaken die het Schadefonds beter kan aanpakken? “Ik pleit ervoor om in de aanvraagprocedure een vraag te stellen als ‘Heeft u nog hinder van wat u heeft ervaren op lichamelijk, seksuologisch of psychologisch vlak?’ Met erna een korte uitleg: je kunt dag en nacht chatten of bellen met een CSG, anoniem en gratis. En dan een knop waarop ze kunnen klikken en direct op onze website uitkomen. Het actief aanbieden van laagdrempelige hulp werkt namelijk erg goed.”

Wat haar betreft mag het Schadefonds zichzelf meer in de kijker spelen. “Er zijn nog steeds veel mensen die het niet kennen. En dat is zonde want het werk wat ze doen is fantastisch. Kortom: niet zo bescheiden, laat jezelf meer zien.”